อัลฮะกีม ฮะบัชอัลมะรูซีย์ (الحكيم حبش المروزي)

อะฮฺมัด อิบนุ อับดิลลาฮฺ ฮะบัช อัลฮาซิบ อัลมะรูซีย์ เป็นพลเมืองแห่งมหานครแบกแดด ไม่ทราบแน่ชัดว่าเกิดเมื่อใด แต่เขาเสียชีวิตในปี ฮ.ศ.350 (ค.ศ.844) โดยประมาณ

 อัลมะรูซีย์เป็นที่โจษขานกันถึงความรวดเร็วและแม่นยำในการคำนวณค่า จึงได้รับฉายาว่า อัลฮะซิบ (นักคำนวณ) การมีส่วนร่วมในวิชาดาราศาสตร์และเครื่องมือส่องดูดาวของเขาปรากฏชัดเจน

เขามีความคิดเห็นที่แตกต่างจากครูของเขาคือ อัลฟิซารีย์ และคุวาริซมี่ย์ ทำให้เขามีความคิดเห็นเป็นของตัวเองและกลายเป็นบุคคลแรกที่คิดค้นตารางแอสโตรแลป (Astrolabe) ตำราของเขาเกี่ยวกับเรื่องนี้ยังคงอยู่ในหอสมุดของนครเบอร์ลิน (เยอรมัน) เคอร์โลนบิลโล่

 

ได้ระบุในตำราดาราศาสตร์ของเขาว่า : ในตอนปลายศตวรรษที่ 3 หรือต้นศตวรรษที่ 4 ของยุคกลาง ชาวอาหรับได้รู้ถึงกฎเกณฑ์ต่าง ๆที่เป็นเรื่องเฉพาะของรูปทรงสามเหลี่ยมด้านเท่า (right-triangle) ทั้งนี้ ข้าพเจ้าได้พบว่า กฎเกณฑ์ดังกล่าวได้ถูกนำมาใช้เพื่อแก้ปัญหาในวิชาดาราศาสตร์ ซึ่งปรากฏอยู่ในต้นฉบับเพียงชิ้นเดียวจากตารางปฏิทินดวงดาวของ อะฮฺหมัด อิบนุ อับดิลลาฮฺ ที่รู้จักกันในชื่อ “ฮะบัช” และเอกสารข้อเขียนในหอสมุดของเบอร์ลิน ตารางปฏิทินนี้ได้ถูกแต่งขึ้นหลังปีที่ 300 เศษ ตามที่ข้าพเจ้าพบหลักฐานบ่งชี้”

 

อัลมะรูซีย์ ได้รับชื่อเสียงโด่งดังในหมู่นักวิชาการร่วมสมัยและผู้คนในยุคต่อมา ซึ่งเป็นผลจากตารางปฏิทินดวงดาวที่เขาได้แต่งขึ้นโดย อัลบีรูนีย์ ได้อาศัยเป็นข้อมูลในการเขียนตำราของตนที่อัลอาซารฯ อัลมะรูซีย์จึงได้รับฉายาว่า “อัลฮะกีม ฮะบัช” (ฮะบัชจอมปราชญ์)

 

ส่วนหนึ่งจากตำราที่เขาได้แต่งขึ้น เป็นอาทิ

1. ปฏิทินดวงดาว อัซซินดฺ ฮินดฺ
2. ตารางปฏิทินดวงดาว อัลมุมตะฮิน
3. ตารางปฏิทินดวงดาวที่ชื่อ อัชชาฮฺ
4. ตารางปฏิทินดวงดาว อัดดิมัชกีย์
5. ตำราการใช้งานเครื่องมือ แอสโตรแลบ
6. ตำรามิติและเทหวัตถุ

دإد

Default image
อาลี เสือสมิง